Na staandehouding van twaalf trucks uit Letland heeft de Inspectie de hulp van Scania Amsterdam ingeroepen. Daar werd een geavanceerde tachofraude ontdekt. Tijdelijk werden twaalf trucks aan de ketting gelegd.
Geen magneet, maar een extra kastje dat de Kitas, de signaalgever, een ander signaal geeft en dat de tacho doorlopend, dus ook tijdens het rijden, op rust zet. De technici van Scania Amsterdam kwamen een en ander op het spoor door afwijkende kabels, kabelbomen en soldeersporen die in de voertuigen werden aangetroffen.
De Scania werkplaats kwam de fraude op het spoor via CAN signalen. Dat leidde tot een kastje dat verborgen lag achter de bestuurdersstoel. De bedrading naar dit kastje was omwikkeld met tape en voerde onder de vloermat door, langs de motortunnel en het gaspedaal naar boven in het dashboard. Daar werd de draad toegevoegd aan de kabelboom. De monteurs en de Inspectie troffen soldeersporen aan en met tape omwikkelde draden. Om die Kitas een ander signaal te geven, moet een chip worden vervangen. Dit was volgens betrokkenen op professionele wijze gebeurd, het was bijna niet te zien.
De manipulatie kan door een afwijkende startprocedure geactiveerd worden. Hierbij wordt niet alleen de contactsleutel omgedraaid, maar wordt daarbij ook het gaspedaal een of enkele malen helemaal ingetrapt. Na de juiste procedure, brandt een lampje op het kastje en registreert de tacho rust terwijl er gereden wordt. De redactie van BIGtruck heeft de schemawijzigingen onder ogen gehad en dit zijn er veel. Dit, omdat ook rekening is gehouden met een mogelijke inspectie, die op en dwaalspoor gebracht zou moeten worden. In een verder verleden was Scania een van de eersten die ook een foutcode in het motormanagement had, die geactiveerd werd bij een magneet op de versnellingsbak. Zo konden monteurs of inspecteurs meteen zien wat er loos was.
Scania Amsterdam zegt: ''De manipulatie was zeer goed doordacht en door professionals uitgevoerd. Het was zo slim gedaan, dat het vrijwel niet te constateren was door een inspecteur of een bedrijf dat tachografen kalibreert.’ Scania heeft de ILT uiteengezet hoe deze truc werkt en hoe die is op te sporen. Alle Scania werkplaatsen hebben instructies gekregen om trucks bij onderhoudswerk hierop te controleren.
ILT vult aan: ‘Dankzij de samenwerking met Scania beschikken we over meer specifieke kennis. In combinatie met onze nieuwe apparatuur kunnen we bijvoorbeeld het elektrisch systeem van een vrachtwagen zelf doormeten. Zo zijn we manipulatie snel op het spoor. We stellen dit nu vrijwel dagelijks vast bij trucks die we inspecteren.’
Niet alle twaalf trucks waren gemanipuleerd. Bij sommige was de manipulatie voorbereid en bij slechts een truck was er niets aan de hand, aldus de Inspectie. Foto's zijn van een andere inspectie dan die hier beschreven.
