33 maanden cel na ongeval met uitgeschakeld noodremsysteem

Geplaatst door

Een Duitse chauffeur kreeg 33 maanden celstraf opgelegd na een zwaar ongeval met vier doden. Hem werd zwaar aangerekend dat hij het AEB systeem van zijn Scania uitgeschakeld had, maar dat deed hij onbewust door zelf bij te remmen.

Sinds 2015 zijn zware vrachtwagens, uitzonderingen als kippers daargelaten, verplicht uitgerust met een ‘anti-collision warning’ en noodrem assistent. Deze zogenaamde ‘ABA’ of ‘AEB’ genoemde systemen detecteren gevaar en waarschuwen eerst met een luide piep en rode flitsen. Vervolgens begint het systeem te remmen. Bij sommige merken wordt er vervolgens heel veel energie uitgeremd om de impact, en dus de schade te beperken. Andere merken komen zelfs tot stilstand met een complete noodstop als je niet reageert. Daarbij remt het systeem harder dan dat een chauffeur dat ooit zal doen. Dit alles is ingegeven om dodelijke ongevallen te voorkomen waarbij trucks, of bussen achterop stilstaand verkeer rijden. Een prima ontwikkeling dus!

Chauffeurs, maar ook de rechterlijke macht moeten echter nog wennen aan deze noviteiten. Duitse collega Jan Bergrath dook in een verhaal waarbij een chauffeur veroordeeld werd tot meer dan twee jaar celstraf vanwege het uitschakelen van zijn collision warning en noodstop systeem. De Scania waarmee hij onderweg was had dat allemaal aan boord maar ergens ging het mis en duwde hij een heel gezin de dood in tussen zijn truck en een trailer. Vier doden en een zwaargewonde waren er te betreuren.

Uitvoerig onderzoek leerde dat het verplichte systeem halverwege de ingreep was uitgeschakeld, maar niet met een knopje of zo. De chauffeur was afgeleid, en niet eens door zijn telefoon. Hij keek namelijk meer dan vijf seconden lang naar de andere rijbaan. Daar had hij oogcontact met een getuige die dat later verklaard heeft. Zijn truck raasde in die vijf seconden 120 meter blind verder met 89 km per uur. Voor hem was het verkeer echter tot stilstand gekomen en daar reageerde de Scania keurig op. Analyse leert dat het signaal is afgegaan, en dat er snelheid terug is genomen tot 85 km/h. Vervolgens heeft de chauffeur het systeem echter uitgeschakeld door zelf te remmen! Zo werkt dat systeem namelijk bij een Scania. Je kunt bij ieder merk het systeem overrulen door gas te geven, te sturen of richting aan te geven, maar bij Scania dus ook door zelf te remmen. De boordcomputer krijgt dan het signaal dat je zelf bij de les bent en het zelf verder wel oplost. Dit indrukken van het rempedaal werd door de rechter gezien als het ‘uitschakelen van het veiligheidssysteem’ en dat levert de chauffeur twee jaar en negen maanden gevangenisstraf op.

Hij had namelijk als professioneel chauffeur moeten weten hoe het systeem werkt en wat de gevolgen zouden zijn van zijn handelen. Daar kun je wat van vinden, maar feit blijft dat hij vier mensen doodreed door niet op te letten. Dat is dood door schuld, hoe je het ook wendt of keert.

De vraag die we ons wel moeten stellen is of die functie van uitschakeling door het rempedaal zo moeten houden. Als de chauffeur een foutmelding constateert van het systeem, wat helaas ook voorkomt, dan is even gasgeven met de voet ook voldoende om het systeem te deactiveren. Het intrappen van het rempedaal is een volstrekt natuurlijke reactie en die zou, als je het mij vraagt geen invloed moeten hebben op de werking van het noodremsysteem. Al was het maar omdat het systeem altijd harder remt dan dat jij dat durft. Aardig is dat Iveco het enige merk is wat een noodremming detecteert en je vervolgens helpt om nog harder te remmen. Overigens is dat ook meteen een uitstekende reden om je gordel te dragen en je lading tegen het kopschot te zetten.

Collega Jan Bergrath onderzocht hoe het bij de verschillende merken geregeld is met het uitschakelen van het ABA of AEB systeem bij de verschillende merken. Bij alle merken schakel je het systeem uit door gas te geven tot in de kickdown, en dat is logisch. Ook het aanzetten van je richtingaanwijzer of een snelle stuurbeweging schakelt het systeem uit. De boordcomputer merkt dan dat je wakker bent en dat je zelf reageert op het mogelijke gevaar. Bij Scania en bij sommige Mercedes-Benz trucks kun je het echter ook overrulen door te remmen, en dat is minder voor de hand liggend. De Mercedes trucks met het nieuwste ABA4 systeem werkt niet meer op die manier, maar de eerdere modellen wel. Kortom, even de handleiding raadplegen is zinvol in een Benz.  

De Duitse BGL pleit voor een gelijke aanpak bij alle merken om duidelijkheid te verschaffen in deze belangrijke zaken. Wat wel duidelijk is en blijft is dat je als chauffeur uiteindelijk altijd verantwoordelijk blijft. 

Bron: Jan Bergrath's blog. Klik hier voor het origineel