Jarenlang waarschuwden klimaatactivisten dat de dieselprijzen enorm zouden gaan stijgen. Nu is het zover, maar niet om de reden die zij noemden. De prijsstijging is namelijk niet het gevolg van het klimaat, maar van ouderwetse oorlog, landjepik en machtsstrijd van leiders. De hardwerkende transporteur is nu de dupe. Met alle kostenstijgingen die er al aankomen, zoals de kilometerheffing, hakt een hoge dieselprijs er extra in. En we kunnen er niet eens de klimaatgekkies de schuld van geven.
Elektrisch rijden
“Je zal maar een elektrische vrachtwagen hebben”, was een gedachte die ik afgelopen week regelmatig had. Ondernemers die al overgestapt zijn op elektrisch rijden, zien zich gesterkt in hun beslissing. Zij hebben nauwelijks last van de stijgende prijzen en ineens vallen de kosten per kilometer van hun elektrische vrachtwagen wel erg gunstig uit. Het is echter veel te makkelijk om tegen transporteurs te zeggen: dan had je maar elektrisch moeten gaan rijden. De hoge aanschafprijzen, netcongestie, het gebrek aan laadpalen en de beperkte actieradius maken het voor veel vervoerders niet mogelijk om over te stappen.
Er wordt veel gepraat over accijnsverlaging, maar de Nederlandse regering is terughoudend. Ergens is dat logisch, want er zijn onderzoeken genoeg die stellen dat vooral rijke Nederlanders daarvan profiteren. Transportondernemers echter ook. Bovendien zijn er alternatieven, zoals het instellen van een maximumprijs zodat oliebedrijven niet oneindig kunnen verdienen aan de hoge prijzen. We weten allemaal dat zij ondanks de verplichte vergroening jaar na jaar meer winst maken. Hulp aan de transportsector is ook een optie, maar dat wordt ongetwijfeld een ingewikkeld verhaal. Voordat dit uitgewerkt en ingevoerd is, zijn de problemen voorbij.
HVO-100 als alternatief
Toch zijn er meer ideeën, waar nauwelijks over gesproken wordt. Zo stijgt de prijs van HVO-100 mee met de dieselprijs, omdat die gekoppeld zijn. HVO-100 is echter niet afhankelijk van fossiele brandstoffen. De kostprijs van deze brandstof is nauwelijks veranderd. Als de koppeling met de dieselprijs zou verdwijnen, kan de prijs van HVO-100 fors omlaag. Dan slaan we twee vliegen in één klap: transporteurs krijgen toegang tot een goedkoop alternatief voor diesel en tegelijk verduurzaamt het Nederlandse transport.
De enorme stijging van de dieselprijs bewijst boven alles dat we veel te afhankelijk zijn van een goedje waar we geen invloed op hebben. De transportsector is afhankelijk van dwaze beslissingen van zelfingenomen leiders. Boven alles moeten we daar vanaf. Of het nu elektriciteit, bio-gas, waterstof of HVO-100 is: wat de toekomst van het transport ook wordt, we moeten het zelf in de hand houden. Dat is de belangrijkste les van nu.
